اوُلاً بايد عرض كنيم: امام حسين(ع) قبل از سفري كه از مكّه به كربلا تشريف بردند، حجه‏الاسلام يا حج واجب خود را انجام داده بودند و قبلاً سفرهاي ديگري نيز به مكه جهت انجام مراسم عبادي حج داشته‏اند و از اوّل نيست عمره مفرده نموده است.
ثانياً: امام حسين(ع) به خاطر ناامني مكه براي حضرتش و اين كه مطّلع شد نيروهاي يزيد درصدد قتل او در مكّه هستند، تصميم گرفت حج را به عمره مفرده تبديل كند. از اين رو احرام بست و طواف و سعي و تقصير انجام داد و از احرام بيرون آمد، چون نمي‏توانست حج را به پايان برد، چون مي‏ترسيد در مكه او را گرفته، به سوي يزيد پليد ببرند، يا غافلگيرانه ترور كنند. (حياة الامام حسين"ع"، ج 3، ص 50 و 51، به نقل از فرهنگ عاشورا، جواد محدثي، ص 143. ) اين كار از نظر فقهي بي اشكال است. در حديث است كه امام‏حسين(ع) روز تَروِيه در حالي كه در عمره بود، به سوي عراق بيرون شد، چرا كه در كتاب وسائل الشيعه آمده است: ان الحسين بن علي(ع) خرج يوم الترويه الي العراق و كان معتقرا؛ (وسائل‏الشيعه، ج 10، ص 246. ) امام حسين(ع) روز هشتم ذيحجه از مكه به سوي عراق خارج شد، در حالي كه عمره مفرده انجام داد." كار امام حسين(ع) از دو جنبه قابل بررسي و تقدير مي‏باشد، چرا كه هم جنبه حفظ قداست حرم الهي را داشت و هم اين كه نمي‏خواست در ايام حج و در بيت الله الحرام خونش ريخته شود. او با بيرون شدن از مكه، در روزي، كه همه از هر سو به مكه آمده‏اند و عازم عرفات هستند، نوعي بيدادگري در وجدان‏ها و ايجاد سؤال در ذهن‏ها برانگيخت و به اين صورت، خبر خروج اعتراض‏آميز وي بر ضد حكومت، توسط حاجياني كه از همه جا آمده‏اند و اين كه حضرت"ع"، در حرم امن الهي امنيت و مصونيت ندارد، همه جا پخش مي‏شد و اين نوعي مبارزه تبليغاتي بر ضد يزيد بوده امام خميني در تجليلي بلند از اين حج ناتمام مي‏فرمايد:
"زائران عزيز از بهترين و مقدس‏ترين سرزمين‏هاي عشق و شعور و جهاد، به كعبه بالاتري رهسپار شوند و همچون امام حسين"ع"، از احرام حج به احرام حرب و از طواف كعبه به طواف صاحب بيت و از توضّؤ به زمزم، به غسل شهادت و خون رو آورند و به امتي شكست‏ناپذير و بنياني مرصوص مبدّل گردند كه نه ابرقدرت شرق ياراي مقابله آنان را داشته باشد نه غرب... كه مسلّماً روح و پيام حجّ، چيز ديگري غير از اين نخواهد بود و مسلمانان، هم دستورالعمل جهاد نفس را جدّي بگيرند. هم برنامه مبارزه با كفر و شرك را( صحيفه نور، ج 20، ص 111، به نقل از فرهنگ عاشورا، ص 143.)